توهین یکی از جرائم علیه حیثیت معنوی اشخاص محسوب میشود گاهی ممکن است یک امر وهن آور به شخصی نسبت داده شود به گونهای که این عمل در عرف اهانت و خفیف شدن وی تلقی گردد. مجازات توهین بسته به این که توهین ساده (توهین به افراد عادی) و یا مشدد (توهین به افراد خاص) باشد متفاوت خواهد بود در این مقاله ضمن ارائه تعریف جامعی از جرم توهین، به انواع توهین و مجازات توهین اشاره خواهیم کرد.
توهین چیست ؟
توهین در معنای لغوی از ریشه وهن گرفته شده، و به معنی (سست کردن، خوار و خفیف کردن و ضعیف کردن) میباشد. وکیل حقوقی بیان میکند در اصطلاح این واژه به هر رفتاری اعم از فعل، گفتار، اشاره یا نوشتار دلالت دارد که بتواند به نحوی موجب وهن حیثیت کسی در نظر افراد معمولی و متعارف جامعه شود.
انواع توهین
جرم توهین ، که متاسفانه به دلیل ضعیف شدن بنیان های اخلاقی و پایین بودن آستانه تحمل مردم، وقوع آن در کشورمان روبه گسترش است، از اقسامی برخوردار میباشد. توهین ساده عبارت از توهین و اهانتی است که علی رغم دارا بودن وصف مجرمانه، از هیچ کیفیت مشدده ای برخوردار نیست. لیکن گاهی مجازات جرم توهین ، به علت وجود کیفیات مشدده ، تشدید میگردد. در ادامه ابتدا توهین ساده و سپس توهین های برخوردار از کیفیت مشدده را مورد برسی قرار میدهیم. وکیل حقوقی همچنین ادامه میدهد هرچند اکیدا توصیه می گردد برای اطلاع از مقررات راجع به جرم توهین با یک وکیل کیفری از موسسه حقوقی زعفری رحقی مشورت کنید اما برای آشنایی شما در این مقاله به نکات ضروری و حقوقی لازم که باید در خصوص مجازات جرم توهین به آن دقت کنید اشاره میشود.
توهین ساده
طبق ماده ۶۰۸ قانون تعزیرات مصوب سال ۱۳۷۵، توهین به افراد از قبیل فحاشی و استعمال الفاظ رکیک، جرم تلقی میشود. وکیل حقوقی میگوید همچنین جرم توهین براساس ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، یک جرم قابل گذشت شناخته شده است که طبق قانون شروع و ادامه تعقیب و رسیدگی و اجرای مجازات، منوط به شکایت شاکی و گذشت نکردن وی میباشد.
برای تحقق جرم توهین ساده طبق قانون بایستی شرایطی وجود داشته باشد که در ادامه به آن میپردازیم. با توجه به پیچیدگی های قانونی که در جرم توهین وجود دارد، پیشنهاد میشود از وکیل حقوقی متخصص از یک موسسه حقوقی معتبر در این زمینه مشاوره حقوقی دریافت نمایید.
اولین شرط برای تحقق جرم توهین ساده ، موهن بودن رفتار است بدین معنا که الفاظ و عبارات نسبت داده شده به شخصی که مدعی توهین است باید اهانت آمیز و موجب خفیف شدن وی گردد که این موضوع امری عرفی است و با توجه به عامل زمان و مکان، طبقه اجتماعی و شخصیت مخاطب، متفاوت خواهد بود.
شرط دیگر وجود مخاطب معین است با این توضیح که توهین به یک گروه کلی بدون تعیین مصداق، جرم محسوب نمیشود. وکیل حقوقی از یک موسسه حقوقی معتبر بیان میکند نکته دیگر اینکه برای تحقق جرم توهین مخاطب باید شخص حقیقی باشد. همچنین زنده بودن مخاطب توهین از شرایط تحقق این جرم است، توهین به فوت شدگان تنها در صورتی میتواند مشمول این ماده قرار گیرد که عرفا توهین به بازماندگان تلقی شود و در واقع آنان بزه دیده محسوب شوند.
در قانون شرایط دیگری نیز برای تحقق جرم توهین بیان شده است مانند حضوری یا علنی بودن توهین، صریح بودن توهین و ارتجالی بودن توهین.
توهین مشدد
مجازات جرم توهین ممکن است به دلایلی مانند مقام مخاطب، جنسیت یا سن او، تصدی وی به حرفه یا شغل خاص، قداست طرف توهین و نحوه یا وسیله ارتکاب جرم تشدید گردد.
در ماده ۵۱۴ قانون تعزیرات توهین به رهبری قبلی و فعلی اشاره شده است. رسیدگی به این جرم طبق بند ۲ ماده ۵ قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب مصوب ۱۳۷۳، در صلاحیت دادگاه انقلاب میباشد. وکیل حقوقی از موسسه حقوقی زعفری رحقی میگوید همچنین توهین به سایر کارکنان و مقامات دولتی ایران، طبق ماده ۶۰۹ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۷۵ از کیفیات مشدده برخوردار است. وکیل حقوقی ادامه میدهد توهین به مقامات سیاسی خارجی طبق ماده ۵۱۷ قانون مزبور و توهین به صاحبان حرفهها و مشاغل خاص مانند توهین به وکیل دادگستری در این دسته قرار میگیرد.
همچنین براساس ماده ۶۱۹ قانون تعزیرات ، زن بودن یا صغیر بودن قربانی جرم توهین موجب تشدید مجازات می باشد این ماده قانونی بیان میکند: هرکس در اماکن عمومی یا معابر، مزاحم یا متعرض اطفال یا زنان بشود یا با الفاظ و حرکات مخالف حیثیت به آنان توهین نماید.
در ماده ۵۱۳ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۷۵ نیز اهانت به مقدسات مذهبی موجب تشدید مجازات مرتکب جرم توهین میگردد. براساس این ماده هر کس به مقدسات اسلام و یا هر یک از انبیاء عظام یا ائمه طاهرین (ع) یا حضرت صدیقه طاهره (س) اهانت نماید اگر مشمول حکم سابالنبی باشد اعدام می شود و در غیر این صورت به حبس از یک تا پنج سال محکوم خواهد شد. وکیل کیفری همچنین بیان میکند گاهی این امکان نیز وجود دارد که مجازات توهین کننده به علت استفاده وی از مطبوعات، رایانه یا صدا و سیما تشدید گردد.
اگر چنانچه در خصوص انواع توهین سوال یا ابهامی برایتان پیش آمده؛ می توانید در زمینه جرم توهین کیفری از گروه وکلای متخصص، مشاوره حقوقی دریافت نمایید.
مجازات توهین
براساس ماده ۶۰۸ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۷۵ توهین به افراد از قبیل فحاشی و استعمال الفاظ رکیک، چنانچه موجب حد قذف نباشد، به مجازات شلاق تا ۷۴ ضربه و یا پنجاه هزار تا یک میلیون ریال جزای نقدی خواهد بود. وکیل حقوقی اشاره میکند البته در مورد مجازات این جرم بایستی به این نکته اشاره نمود که طبق بند ج ماده ۱ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب ۱۳۹۹ مجازات آن به جزای نقدی درجه شش، که در ماده ۱۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ عبارت از بیش از بیست میلیون ریال تا هشتاد میلیون ریال میباشد، تغییر کرده است.
در ماده ۶۰۷ قانون اخیرالذکر نیز بیان می دارد هر کس با توجه به سمت، یکی از روسای سه قوه یا معاونان رئیس جمهوری یا وزرا یا یکی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی یا نمایندگان مجلس خبرگان یا اعضای شورای نگهبان یا قضات یا اعضای دیوان محاسبات یا کارکنان وزارتخانهها و مؤسسات و شرکتهای دولتی و شهرداری ها در حال انجام وظیفه یا به سبب آن توهین نماید به سه تا شش ماه حبس و یا تا (۷۴) ضربه شلاق و یا 2.000.000 تا 25.000.000 ریال جزای نقدی محکوم می شود.
فرق توهین با فحاشی
هرچند فحاشی و استعمال الفاظ رکیک نمونه بارز توهین است اما همانگونه که در ماده ۶۰۸ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ با استفاده از واژه (از قبیلِ) نشان میدهد، تنها یکی از مصادیق متعدد جرم توهین محسوب میگردد.
موسسه حقوقی زعفری رحقی بهترین وکیل حقوقی را در اختیار شما قرار می دهد، شما می توانید برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه مجازات توهین ، فرق توهین با فحاشی ، فرق توهین با افترا و مقررات مربوط به جرم توهین با استفاده از شماره های موجود در سایت، مشاوره حقوقی تخصصی دریافت نمایید.
فرق توهین با افترا
گفتار و رفتار کسی نسبت به دیگری ممکن است به گونهای باشد که آنکه صرفا موجب خفیف گشتن شخصیت و تحقیر وی گردد، ارتکاب عمل مجرمانهای را صراحتا به او نسبت دهد. وکیل حقوقی از یک موسسه حقوقی معتبر بیان میکند این نوع گفتار و رفتار را هرچند میتوان نوعی توهین مشدد به اعتبار ماهیت نسبت دهنده دانست، لیکن با توجه به تفاوت اساسی که با توهین دارد در قانون مجازات اسلامی نیز مقررات خاصی به آن اختصاص یافته است. وکیل حقوقی میگوید به عنوان مثال طبق ماده ۶۹۷ اصلاحی مصوب ۱۳۹۹ هر کس به وسیله اوراق چاپی یا خطی یا به وسیله درج در روزنامه و جراید یا نطق در مجامع یا به هر وسیله دیگر به کسی امری را صراحتا نسبت دهد یا آنها را انتشار دهد که طبق قانون آن امر جرم محسوب می گردد و نتواند صحت آن اسناد را ثابت نماید جز در مواردی که موجب حد است به جزای نقدی درجه شش محکوم خواهد شد.
توهین در فضای مجازی
توهین و اهانت به افراد در فضای مجازی جرم محسوب میگردد و طبق قانون در صورتی که این جرم مورد شکایت قرار گیرد، دادگاه کیفری دو به آن رسیدگی خواهد نمود. وکیل حقوقی ادامه میدهد بنابراین اهانت به افراد در اینستاگرام، واتس اپ، تلگرام، توییتر، فیسبوک، ایتا، سروش، آیگپ و سامانه های تحت وب و اینترنت جرم توهین کیفری میباشد و طبق ماده ۶۰۸ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ اگر چنانچه موجب حد قذف نباشد، مرتکب به مجازات جزای نقدی درجه شش (از 60.000.000 تا 240.000.000 ریال) محکوم میگردد.
نویسنده: محمدصادق محمدی ارجمند، دانشجوی حقوق دانشگاه فردوسی مشهد
قبل از ورود به هر دعوای حقوقی حتما با وکیل حقوقی متخصص مشورت کنید و بدون ارزیابی ادله و مدارک وارد دعوا نشوید. موضوعات حقوقی بسیار تخصصی و پیچیده است و یک اشتباه کوچک می تواند خسارت های زیادی را متوجه شما کند.
مؤسسه حقوقی زعفری متشکل از مجموعه ای از وکلای حرفه ای دادگستری آماده ارائه مشاوره بیشتر درباره این موضوع به شما است.